Inheems Kollectief Suriname vraagt aandacht voor rechtvaardigheid en grondrechten

Sharmaine Artist en enkele andere leden van het Inheems Kollectief Suriname hebben middels een petitie aandacht gevraagd voor rechtvaardigheid, erkenning van collectieve grondrechten van inheemse volken en bescherming van kwetsbare gemeenschappen. De petitie is op zaterdag 2 mei 2026 overhandigd aan De Nationale Assemblée (DNA). DNA-lid Ivanildo Plein, tevens eerste vervanger van de vicevoorzitter van De Nationale Assemblée, nam de petitie in ontvangst namens voorzitter dr. h.c. ir. Michael Ashwin Adhin, die op dat moment in het buitenland was.

Volgens de petitionarissen bestaat er al geruime tijd onzekerheid over de erkenning van grondrechten en de rechtspositie van inheemse gemeenschappen in Suriname. “Te lang is er onzekerheid over de erkenning van onze grondrechten en de rechtspositie van inheemse gemeenschappen. Te lang is er onrecht,” volgens Artist, die de petitie voorlas.

Volgens het Inheems Kollectief Suriname worden internationale verdragen en uitspraken onvoldoende nageleefd en worden de stemmen van kwetsbare groepen onvoldoende gehoord. De organisatie riep de overheid op om een onafhankelijk en transparant onderzoek in te stellen naar de gebeurtenissen van 2 mei 2023 te Pikin Saron. “Wij eisen een onafhankelijk en transparant onderzoek, gevolgd door erkenning van de slachtoffers,” aldus Artist namens de petitionarissen.

Daarnaast werd gevraagd om wettelijke erkenning en bescherming van de collectieve grondrechten van inheemse volken, overeenkomstig de uitspraak van het Inter-Amerikaans Hof voor de Rechten van de Mens in de zaak van de Lokono- en Kalina-volken tegen Suriname.

Ook werd opgeroepen om de wet bescherming woon- en leefgebieden, beter bekend als de “5 kilometer-straalwet”, niet af te kondigen zolang deze volgens de petitionarissen voorouderlijke gebieden in gevaar brengt. “Ga eerst in gesprek met de rechthebbende gemeenschappen en voorkom dat historisch onrecht wordt voortgezet,” benadrukte Artist.

Verder werd aandacht gevraagd voor de gevolgen van grootschalige mijnbouw- en landbouwactiviteiten voor het milieu en de leefgebieden van inheemse en tribale gemeenschappen. “Wanneer de meest kwetsbare gemeenschappen niet worden beschermd, verliest de hele samenleving haar morele en juridische basis,” aldus een passage uit de petitie.

Plein nam de petitie in ontvangst en gaf aan dat de inhoud van het document binnen het parlement zal worden besproken. Volgens hem ontvangen alle 51 leden van het parlement de petitie en zal rekening worden gehouden met de urgentie die door de indieners naar voren is gebracht. Hij benadrukte dat de zorgen van de indieners ook zorgen zijn van het parlement.

Ook DNA-lid Jennifer Vreedzaam was aanwezig. Zij stelde dat wetgeving zorgvuldig in overleg met alle betrokken actoren en gemeenschappen moet worden voorbereid, om te voorkomen dat wetten zonder brede consultatie tot stand komen. Vreedzaam gaf verder aan dat vraagstukken rond grondrechten, natuurbeheer, biodiversiteit en de bescherming van inheemse en tribale gemeenschappen onderdeel zijn van bredere wetgevingsprocessen die momenteel in het parlement worden behandeld. Verder was ook DNA-lid Claudie Doornkamp-Sabajo aanwezig.

📝: CvA
📷: PM